Biến Chứng Tiểu Đường

Người tiểu đường bị đau bụng: 7 nguyên nhân và cách xử lý tại nhà

Bạn đang điều trị tiểu đường và gặp các vấn đề về tiêu hóa? Những cơn đau bụng thường xuyên ghé thăm không rõ lý do khiến bạn phải thắc mắc người tiểu đường bị đau bụng hay không? Đừng lo lắng, bài viết này chúng tôi sẽ giải thích rõ nguyên nhân và cách xử lý tại nhà giúp bạn tạm biệt những cơn đau bụng. 

Xem thêm: Bệnh tiểu đường có gây đau đầu không? Cách điều trị chuẩn y khoa tại nhà

Nguyên nhân khiến người tiểu đường bị đau bụng

Nguyên nhân nào khiến người tiểu đường bị đau bụng?

1. Người tiểu đường đau bụng do bị liệt dạ dày

Biến chứng của bệnh tiểu đường có thể gây tổn thương thần kinh, trong đó có tổn thương dây thần kinh phế vị. Dây thần kinh phế vị có nhiệm vụ kiểm soát sự di chuyển của thức ăn qua dạ dày.

Khi dây thần kinh phế vị bị tổn thương, các cơ trong dạ dày hoạt động chậm lại, khiến thức ăn không thể di chuyển nhanh qua hệ tiêu hóa gây cho người tiểu đường bị đau bụng.

Triệu chứng

Tùy vào mức độ nghiêm trọng của chứng liệt dạ dày ở mỗi bệnh nhân tiểu đường mà người bệnh có thể gặp phải các dấu hiệu, triệu chứng sau:

  • Buồn nôn và nôn
  • Ợ nóng
  • Cảm thấy no nhanh dù chỉ ăn ít thức ăn
  •  Ăn không ngon
  • Giảm cân đột ngột
  • Đầy hơi
  • Lượng đường trong máu không ổn định
  • Trào ngược dạ dày thực quản
  • Co thắt dạ dày

Bệnh nhân tiểu đường bị liệt dạ dày cần đến bệnh viện điều trị để phòng ngừa các biến chứng có thể gặp phải như tổn thương mắt, thận. Việc gia tăng các biến chứng có thể làm tăng nguy cơ tử vong sớm ở bệnh nhân tiểu đường.

Cách xử lý đau bụng ở người tiểu đường

Quản lý lượng đường trong máu là mục tiêu quan trọng nhất trong điều trị bệnh liệt dạ dày do tiểu đường. Kiểm tra lượng đường huyết định kỳ mỗi tháng sẽ giúp bạn có thể điều chỉnh chế độ ăn uống, lối sống phù hợp. Bác sĩ có thể kê các thuốc điều trị chứng liệt dạ dày như thuốc kích thích cơ dạ dày, thuốc chống nôn. 

Một số gợi ý về chế độ ăn bạn có thể áp dụng ngay tại nhà để cải thiện tình trạng liệt dạ dày, bao gồm:

  • Chia nhỏ các bữa ăn, ăn nhiều bữa thay vì ba bữa chính trong ngày
  • Hạn chế thực phẩm giàu chất xơ vì sẽ cần nhiều thời gian tiêu hóa
  • Ăn rau đã nấu chín thay vì rau sống
  • Tránh rượu và đồ uống có ga
Người tiểu đường bị đau bụng cho liệt dạ dày

Cách xử lý tình trạng liệt dạ dày

Ngoài ra, việc đi bộ sau khi ăn, vận động nhẹ nhàng sẽ giúp thúc đẩy quá trình tiêu hóa. Bạn không nên ngồi hay nằm ngay sau khi ăn no. 

2. Do người tiểu đường bị loét dạ dày

Người tiểu đường bị đau bụng không thể không nhắc tới nguyên nhân bị loét dạ dày. Loét dạ dày do vi khuẩn H.pylori là một bệnh phổ biến trên toàn thế giới, dù người bệnh có bị bệnh đái tháo đường hay không.

Theo một nghiên cứu, tỷ lệ nhiễm vi khuẩn H.pylori ở người bị tiểu đường cao hơn tới 1,7 – 2 lần so với người không bị tiểu đường. Nguyên nhân chủ yếu là do chế độ ăn uống không hợp lý ở bệnh nhân đái tháo đường. 

Triệu chứng

Các triệu chứng loét dạ dày do bị tiểu đường tương tự với triệu chứng của loét thông thường, bao gồm:

  • Đau âm ỉ trong dạ dày
  • Không muốn ăn uống vì đau
  • Buồn nôn hoặc nôn
  • Đầy hơi
  • Ợ hơi, trào ngược acid
  • Ợ chua
  • Thiếu máu, mệt mỏi, da nhợt nhạt

Loét dạ dày có thể nặng hơn, là nguy cơ gây ung thư, tử vong nếu không được điều trị.

Cách xử lý

Các thuốc điều trị loét dạ dày được ưu tiên sử dụng trong trường hợp này. Bạn cần tuân thủ điều trị theo đơn của bác sĩ. Lựa chọn các thức ăn lành mạnh có thể giúp bạn tăng cường sức đề kháng của cơ thể chống lại vi khuẩn H.pylori:

  • Các loại thực phẩm tốt cho người tiểu đường bị loét dạ dày: táo, việt quất, dâu tây, thực phẩm giàu probiotic như dưa cải bắp, miso, sữa chua, bông cải xanh, rau bina…
  • Người bị loét có thể kèm theo bệnh trào ngược acid, nên bạn cần tránh xa thức ăn chua, cay
  • Sử dụng các sản phẩm chứa men vi sinh, mật ong.
Người tiểu đường bị đau bụng do loét dạ dày

Chế độ ăn uống không hợp lý gây loét dạ dày

3. Rối loạn dây thần kinh ở ruột non do tiểu đường

Bệnh tiểu đường có thể làm giảm hoạt động của các dây thần kinh ở ruột non, gây ảnh hưởng đến quá trình hoạt động của nhu động ruột, hấp thu hay bài tiết thức ăn. Điều này gây cho người tiểu đường bị đau bụng, đầy hơi hoặc tiêu chảy. 

Triệu chứng

Một số triệu chứng bạn có thể gặp phải, bao gồm:

  • Buồn nôn, nôn
  • Khó chịu hoặc đau bụng
  • Đầy hơi
  • Tiêu chảy
  • Chướng bụng

Rối loạn dây thần kinh ở ruột non có thể gây ra hội chứng đau bụng mãn tính. Tình trạng này có thể khó điều trị. Ngoài ra, bệnh nhân tiểu đường cũng có nguy cơ mắc bệnh Celiac.

Có thể bạn quan tâm: 15+ hình ảnh biến chứng bệnh tiểu đường giúp bạn phát hiện bệnh sớm

Cách xử lý

Tình trạng rối loạn dây thần kinh ở ruột non do đái tháo đường gây ra có thể được giảm nhẹ bằng chế độ ăn hợp lý:

  • Tăng cường chất xơ trong chế độ ăn nếu bạn gặp tình trạng táo bón kéo dài: ăn nhiều rau xanh, trái cây… 
  • Uống nhiều nước
  • Thuốc nhuận tràng, thuốc chống tiêu chảy có thể được sử dụng nếu cần.
Người tiểu đường bị đau bụng do rối loạn thần kinh ở ruột non

Rối loạn dây thần kinh ở ruột non có thể gây ra hội chứng đau bụng mãn tính

4. Do người tiểu đường bị tiêu chảy

Có đến 22% bệnh nhân đái tháo đường bị tiêu chảy thường xuyên. Một phần nguyên nhân có thể do các vấn đề tiêu hóa chúng tôi đã đề cập ở các mục phía trên. Một nguyên nhân khác có thể do sorbitol, một chất tạo ngọt thường được sử dụng trong thực phẩm dành cho người tiểu đường. Sorbitol đã được chứng minh là một loại thuốc mạnh nếu sử dụng với liều lượng khoảng 10 gam. 

Triệu chứng

Các triệu chứng liên quan đến bệnh tiêu chảy gồm:

  • Thường xuyên đi ngoài phân lỏng, có nước
  • Chuột rút ở bụng
  • Đau bụng
  • Sốt
  • Chảy máu
  • Chóng mặt do mất nước

Cách xử lý

Sử dụng thuốc cầm tiêu chảy và bổ sung nước điện giải là biện pháp đầu tiên bạn cần áp dụng ngay cho người tiểu đường bị đau bụng nếu gặp phải tình trạng này. Về lâu dài, bạn nên thay đổi chế độ ăn uống của mình, hạn chế các tác nhân gây tiêu chảy như cà phê, rượu, sản phẩm bơ sữa, đường và giảm chất xơ trong chế độ ăn. 

Người tiểu đường bị đau bụng do tiêu chảy

Người tiểu đường bị tiêu chảy

5. Rối loạn chức năng tuyến tụy do tiểu đường

Rối loạn chức năng tuyến tụy xảy ra ở khoảng 80% bệnh nhân tiểu đường loại 1, nhưng hiếm khi gây ra biểu hiện về hệ tiêu hóa. Tuyến tụy ngoại tiết có thể bị ảnh hưởng ở một số bệnh nhân tiểu đường loại 2, nhưng ở mức độ nhẹ hơn.
Những người bị tiểu đường thứ phát do viêm tụy cấp nặng hoặc phẫu thuật cắt bỏ tuyến tụy thường có các triệu chứng suy tuyến tụy nghiêm trọng hơn.

Để điều trị rối loạn chức năng tuyến tụy do tiểu đường, có thể điều trị bằng liệu pháp thay thế men tụy.

6. Nhiễm nấm đường tiêu hóa do tiểu đường

Nhiễm nấm đường tiêu hóa, tiêu biểu là bệnh nấm candida, có nguy cơ mắc cao ở bệnh nhân tiểu đường. Nguyên nhân là do sự rối loạn đường huyết trong máu, nếu lượng đường tăng quá cao có thể khiến nấm men phát triển quá mức. 

Triệ chứng

Người bệnh có thể gặp phải các triệu chứng sau:

  • Nuốt khó
  • Đau dạ dày
  • Buồn nôn, sôi bụng
  • Đau bụng
  • Rối loạn tiêu hóa

Mức độ bệnh phụ thuộc vào phạm vi nhiễm trùng khu trú, nhiễm trùng cục bộ, có thể nguy hiểm đến tính mạng. Nhận biết sớm và điều trị kháng nấm kịp thời có thể giúp giảm sự nguy hiểm của bệnh.

Điều trị

Phác đồ điều trị nhiễm nấm đường tiêu hóa sẽ được các bác sĩ chỉ định và yêu cầu sự tuân thủ điều trị từ người bệnh. Để ngăn ngừa nhiễm trùng nấm men, bạn nên vệ sinh cá nhân sạch sẽ, tránh mặc quần áo bó sát và đặc biệt là kiểm soát tốt lượng đường huyết trong máu. 

7. Rối loạn chức năng gan mật

Một nguyên nhân người tiểu đường bị đau bụng có liên quan đến các biến chứng gan của bệnh tiểu đường. Bệnh tiểu đường làm tăng nguy cơ mắc bệnh gan nhiễm mỡ, xảy ra phổ biến ở bệnh nhân đái tháo đường loại 2. Mặc dù tình trạng này ít phổ biến ở bệnh nhân tiểu đường loại 1, nhưng nếu không kiểm soát cũng có thể gây ra rối loạn chức năng gan mật. 

Triệu chứng

Rối loạn chức năng gan mật làm cho người tiểu đường bị đau bụng

Triệu chứng và cách xử lí rối loạn chức năng gan mật

Bản thân bệnh gan nhiễm mỡ thường không gây ra triệu chứng, nhưng nó làm tăng nguy cơ bị viêm gan hoặc xơ gan. Các triệu chứng chung cho tình trạng rối loạn chức năng gan mật gồm:

  • Vàng da, vàng mắt
  • Đau bụng
  • Buồn nôn, nôn
  • Mệt mỏi
  • Ngứa
  • Nước tiểu màu nâu nhạt
  • Chán ăn, sụt cân

Cách xử lý

Người bệnh được điều trị bằng các thuốc do bác sĩ kê đơn. Nếu tình trạng bệnh nặng hơn, bệnh nhân có thể được phẫu thuật cắt bỏ túi mật.

Bạn cũng cần thay đổi chế độ ăn phù hợp để tăng hiệu quả điều trị hoặc phòng ngừa rối loạn chức năng gan mật, gồm chế độ ăn ít chất béo và calo. Hạn chế calo sẽ giúp kiểm soát đường huyết tốt hơn, giảm chất béo trung tính và cholesterol trong huyết thanh, cải thiện quá trình xâm nhập chất béo của gan.  

Trên đây chúng tôi đã cung cấp các thông tin về nguyên nhân người tiểu đường bị đau bụng và cách xử lý. Chế độ ăn uống hợp lý và một lối sống khoa học sẽ giúp giảm bớt tình trạng đau bụng thường xuyên của bạn. 

Để được tư vấn thêm về các vấn đề đường tiêu hóa khi bị tiểu đường, độc giả vui lòng liên hệ Dược sĩ Gia đình MyPharma 1800.2004 hoặc đặt câu hỏi tại đây.

5/5 (1 Review)